تعیین دمای بهینه جوانه‌زنی گیاهان دارویی پروانش، همیشه بهار و ماریتیغال

نویسندگان

1 کارشناس‌ارشد، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، ایران.

2 دانشجوی دکتری، گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، ایران.

3 دانشیار، گروه باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه محقق اردبیلی، ایران.

چکیده

به‌منظور بررسی تاثیر دماهای مختلف بر شاخص‌های جوانه‌زنی سه گونه گیاه دارویی، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه کاملاً تصادفی با چهار تکرار در سال 1395 در دانشگاه محقق اردبیلی انجام شد. عامل اول شامل گونه‌های گیاهی (پرواش، همیشه بهار و ماریتیغال) و عامل دوم دما در چهار سطح (10، 15، 20 و 25 درجه سانتی‌گراد) بود. نتایج تجزیه داده‌های آماری نشان داد که اثرات متقابل گونه در دما بر همه مؤلفه‌های جوانه‌زنی معنی‌دار شد. حداکثر جوانه‌زنی برای گیاه پروانش (85 درصد)، همیشه بهار (68 درصد) و ماریتیغال (45 درصد) به‌ترتیب در دماهای 25، 20 و 25 درجه سانتی‌گراد و بالاترین سرعت جوانه‌زنی برای گیاهان مذکور به ترتیب در دماهای 15، 20 و 25 درجه سانتی‌گراد مشاهده شد. بالاترین یکنواختی جوانه‌زنی گیاه همیشه بهار در دمای 15 درجه سانتی‌گراد تعلق داشت که با دمای 10 درجه سانتی‌گراد اختلاف معنی‌داری نداشت. کمترین زمان پس از کاشت تا رسیدن به 10، 50 و 90 درصد جوانه‌زنی در گیاه ماریتیغال در درجه حرارتC ˚ 20 بود. همچنین مشاهده شد، بالاترین طول ریشه‌چه، طول هیپوکوتیل، وزن خشک ریشه‌چه، وزن خشک هیپوکوتیل، شاخص وزنی و طولی قدرت در گیاه پروانش، همیشه بهار و ماریتیغال به‌ترتیب در دماهای 20، 20 و 25 درجه سانتی‌گراد ایجاد شد. به طور کلی می‌توان نتیجه گرفت که دمای بهینه برای جوانه‌زنی پروانش، همیشه بهار و ماریتیغال 20 تا 25 درجه سانتی‌گراد می‌باشد.

کلیدواژه‌ها